Tips voor in de klas
Laat leerlingen (beelddenkers) nooit automatiseren omdat het moet, zonder begrip zullen ze dit nooit onthouden.
Uitleg; eenvoudig in taal, veel visualiseren, maak koppeling naar eigen leefwereld van de leerling of creatieve accociaties.
Laat de leerling zelf zijn eigen systeem ontdekken, of regels maken, dit helpt hem leren.
Regelmaat en structuur zijn belangrijk. ( vluchtwegen moeten beperkt worden, juist deze leerlingen moeten een zekere mate van zelfdicipline aanleren)
Werk met schema's of een creatief stappenplan.
Beelddenker
Stel je voor een stroom aan beelden, geluiden, geuren en emoties, snel en doeltreffend. Onophoudelijk.
Maar wat is het nou, dat beelddenken
Lastig uit te leggen, vooral als je zelf ook zo denkt. Kijk maar eens naar deze simpele punten van verschil tussen "Stap voor stap" denkers en "Beelddenkers"
Leert stap voor stap Leert hele concepten in een keer
Kan op gehoor woorden spellen Moet woorden zien om ze te kunnen spellen
Is goed in details Kan details missen maar ziet wel het grotere geheel
Is zich bewust van tijd Is zich bewust van de ruimte
Leert talen in de klas Leert talen door ze zich er in onder te dompelen
Volgt makkelijk gesproken aanwijzingen (weg) Voelt zich beter bij het zien van een kaart
En zo zijn er nog meer, maar deze maken wellicht duidelijk wat dit dan ook voor klassikale problemen kan opleveren in een schoolsysteem dat volledig is gericht op linksbreinige leerlingen. Dat uitgaat van het stap voor stap repeteren van kleine details en werkt van makkelijk naar moeilijk. Precies die dingen waar een beeldenker moeite mee heeft.Omdat hij moeilijke concepten als geheell juist goed kan overzien maar moeite kan hebben met het automatiseren van de makkelijkere dingen. Bijna alle spellingsmethoden op school richten zich op spellingsregels en hoe deze tijdens het schrijven van woorden toe te passen. Dit kan een behoorlijk frusterende les zijn voor een hollistische beelddenker die woorden moet visualiseren. De uitdaging ligt er dan ook in om een manier te vinden die de beelddenkende leerling kan stimuleren in een methode geheel gericht op details en herhaling.
Eigen oplossingen
Tafels... Ik zat weer eens bij de juf van mijn zoon. Hij had het moeilijk met rekenen en dan vooral met tafels. Nu bleek hij ook nog een spiekbrief te gebruiken. Tafels zijn voor mijn zoon een probleem. (Het repeteren van losse, geen geheel vormende onderdelen, kan erg frusterend zijn voor beelddenkers) Hijhad van de juf weer een rijtje tafels gekregen met de opdracht deze zo snel mogelijk te maken. Omdat het steeds opnieuw uitrekenen hoeveel 2x2 of 4x2 is hem heel veel moeite kost, had hij op een kladblaadje een lijn getekend en even snel streepjes gezet. Hieronder stonden de getallen 2 4 6 etc. Want als concept weet hij heus wel wat de tafel van twee doet. Zo kon hij razend snel de opdracht maken.
Zelf vond ik de oplossing geniaal. De juf was minder gecharmeerd.Toen ik haar er op wees dat het een zelfgemaakte spiekbrief was had ze er uiteindelijk geen problemen meer mee. Het illustreert wel hoe lastig het is voor niet beelddenkers om te zien hoe het op een andere manier ook kan. Dat niet alle kinderen sequntieel leren, maar het als concept in een keer moeten snappen. Een van de praktische tips voor Onderwijzers voor beelddenkende kinderen is dan ook: Laat ze hun eigen oplossing voor een probleem bedenken - geef ze bijvoorbeeld niet meteen een deelsom met een de deler de noemer etc. maar laat ze tot een eigen oplossing komen en test deze dan op een moeilijkere opgave.
Schrijven met regels?
Spellingsregels, een voor een, en daarna alle uitzonderingen. Die
spellingsregels heb ik er zelf nog nooit ingekregen en al helemaal
nooit gesnapt waarom ze er zijn als er ook zoveel uitzonderingen
bestaan! Voor beelddenkers is het moeilijk om beelden van letters te
voorzien zodat er een vast beeld onstaat dat ook echt onthouden wordt.
Kleuren of verhalen om het beeld en het woord kunnen helpen.
Visualiseren van een woord helpt, of het woord laten zien en de
moeilijke of lastige letters accentueren. Als het woord geoefend is
laat het ze dan een keer schrijven. Als het woord eenmaal goed in het
geheugen is opgeslagen is het voor beelddenkers heel makkelijk om het
woord van voor naar achter EN van achter naar voor te spellen.
Voor mijn zoon is het leren van spellingsregels minder behulpzaam dan het leren spellen van hele woorden.
Ik doe thuis dan altijd het spelletje "welk woord zeg ik nu": om dan een woord achterstevoren te zeggen. Dit is leuk en het test ook welke woorden in het permanente geheugen zijn opgeslagen!
Zoeken naar een oplossing
Hij zal echt moeten blijven zitten, was het advies eind groep 4. En dat terwijl, nadat ikzelf in groep 3 aande bel had getrokken omdat ik een duidelijke vrom van dyslexie herkende, ze me verzekerd hadden dat mijn zoon goed meekwam. Nee sterker nog, hij had altijd goede scores gehad op zijn CITO testen en was slim genoeg. Tja daar zit je dan. Ik had gelijk heeft dan niet zoveel zin. Hoe verklaar je de leraren de discrepantie tussen intelligentie en scores? Alles kwam voorbij; laat hem op ADHD testen, wellicht toch een cognitieve stoornis, al fysiotherapie geprobeerd? Vanuit school werdt na aandringen de SchoolBegeleidingdDienst ingeschakeld. Deze namen een standaard intelligentie test af en deden enkele aanbevelingen. Zo bleek hij op alle test gebieden normaal en bovennormaal intelligent en scoorde hij op visuele perceptie en verwerkingssnelheid op begaafd niveau. Ook schatte zij de waarschijnlijkheid van dyslexie op erg groot. School kon hier niet zoveel mee, een dyslexie test kon nog niet omdat er nog niet genoeg achterstand was. Het visuele aspect uit de SBD test zette me aan het zoeken. Uiteindelijk kwam ik zo bij kindcentraal.nl terecht waar hij meteen terecht kon voor een test.
En ja hij was beelddenkend.
Bij kindcentraal.nl kon hij meteen terecht voor een cursus van 10 weken. Hier leerde hij vooral dat er nog meer kinderen zijn met zijn manier van denken. Dat deze niet raar, of minder slim is. Maar anders en misschien wel veel sneller. Zijn zelfvertrouwen en manier van zelf problemen oplossen werden versterkt. Nu roept hij op school, maar juf ik ben beelddenker!
Drie woorden....
Hoe drie woorden nooit gewoon drie woorden zijn. Konijn gaat vissen kan dus ook betekenen; Snuf gaat naar zijn boot met een hengel.
Beelddenken?
Nadat ik met de term Beelddenken in aanraking kwam las ik deze korte reeks kenmerken. Ik heb er lang naar gekeken. Herkenning, niet alleen mijn zoon, maar ook mezelf herkende ik in deze woorden.
School
- Een beelddenker moet iets eerst begrijpen voor hij kan automatiseren (iets je zodanig eigen maken dat je het zonder nadenken, direkt kan doen). Het automatiseren kan traag gaan. Ze hebben de neiging om aan 1 gekozen manier van doen vast te houden. Die is vaak concreet (= werkelijk bestaand, b.v. rekenen op vingers i.p.v. Uit het hoofd) en omslachtig. De oplossing kan werken in groep 3, maar in groep 6 is het te traag. Voor goed automatiseren moeten meer strategieen beschikbaar zijn.
- Communicatie: Deze kinderen hebben een spontane onoplettendheid. De woorden die ze horen roepen beelden op en door die beelden dwaalt hun aandacht weg en vergeten ze op te letten. DIT IS GEEN ONWIL!! Hoe langer het verhaal, hoe minder kans dat ze er met hun aandacht bij blijven. Verder nemen ze het gehoorde te letterlijk.
- Ze zijn makkelijk overbelast en snel vermoeid. Ze leven -vanuit de beelddenker gezien- in een wereld die anders is dan de hunne. Dat kost extra energie. Houdt ze af en toe een dagje thuis.
- Als een beelddenker een taal- of rekenprobleem heeft moet een 6 voor zo'n vak als een 8 beloond worden.
- Vraag bij een opdracht: "Wat ga je doen?". Waarschijnlijk is de beelddenker tijdens de uitleg met zijn gedachten afgedwaald en raakt hij in paniek van de opdracht, want hij weet niet wat hij moet doen. Door deze vraag -en het hem/haar te vertellen- is hij direct weer bij de les en kan hij aan het werk.
Denkstijl
- Een beelddenker is niet minder intelligent dan andere kinderen.
- Het denken van een beelddenker is zo georganiseerd dat hij zoekt naar overeenkomsten ( een beetje alsof je twee dia’s over elkaar heen projecteert en naar de gelijkenissen zoekt. Dit maakt ze ook tot mensen van het compromis. Dat is, afhankelijk van de situatie, zowel een talent als een kwetsbare kant.
- Ruimtelijk denken (denken in drie dimensionale patronen) is de sterke kant van de beelddenker. Verder is er sprake van visueel (denken in beelden)- en handelingsdenken ( denken in handelingen. De beelddenker koppelt hier bij voorkeur ook een emotionele beleving aan ).
- Het auditieve denken ( denken in taal, interne spraak) komt als laatste.
- Ze hebben een creatieve denkstijl, gevoel voor humor en gevoel voor muziek.
- Beelddenkers zijn vaak volhoudend, inzichtelijk en zelflerend. Eigenschappen die gestimuleerd worden door hun andere manier van denken. Daardoor moeten ze het vaak 'zelf uitzoeken'.
- Nieuwe kennis lijkt soms 'niet aan te komen'. Maar na drie dagen bezinken blijken ze het toch te weten.
Motoriek & Ontwikkeling
- Laat rijpend. Dus ook wat langer kinderlijk (kinderachtig?).
- Vaak spreken ze laat en krom of ze kunnen zwijgen tot het derde, vierde jaar en dan in een keer spreken.
- Vaak motorisch onhandig. Dit trekt weg in de volwassenheid. Motorisch onhandig kan zich ook uiten als traag en / of onduidelijk schrijven.
Geaardheid
- Een beelddenker is niet communicatief gericht. Ze hebben dingen van binnen al zo levendig beleefd, dat de noodzaak erover te praten 'vergeten' wordt. Ook blokkeren ze op een lang verhaal ( vooral als dat een terechtwijzing is). Vraag dan: "Wat zei ik?" om ze weer 'terug' te krijgen.
- Vaak hebben ze een neiging tot faalangst en onzekerheid. Hierbij hoort ook een 'dom' voelen ondanks duidelijk aanwezige capaciteiten.
- Toeschouwersgedrag. ( Ze kunnen het stilzwijgend, maar merkbaar met de leiding eens zijn.) Het toeschouwersgedrag kan echter ook leiden tot eenzaamheid.
- Een beelddenker voelt zich snel emotioneel bedreigd en heeft makkelijk een schuldgevoel bij falen.
- Een beelddenker is vaak wat moeilijk te disciplineren. Ze weten vaak regels te ontduiken, zonder dat daar strijd over geleverd wordt. Vandaar dat het vaak nuttig is om veel structuur te bieden, thuis en op school. Ook het spelen van spelletjes als stratego, scrabble en schaken werkt ondersteunend, mits men consequent de regels handhaaft.
In het onderwijs aan beelddenkers is het goed om er rekening mee te houden dat beelddenkers baat hebben bij hetvolgende:
- inzichtelijk werken
- omvang verkleinen, complexiteit beperken, vertragen & verduidelijken van de regelstructuur.
- disciplineren/structureren
- concretiseren
- strategie verruimen (verschillende oplossingen bieden ) of dispenseren
Wat is dat?
Deze uitleg van beeldenken;
Beelddenken en talig denken
Beelddenken is denken in een meerdimensionale associatieve structuur van 'beelden'. Vaak is de structuur sterk visueel, vandaar de naam beelddenken. Bij veel Xi-ers zit er geluid bij, zoals bij videoclips, of gevoelsaspecten. Dan worden het brokstukken beleving of verbeelding.
Beelddenken is de denkwijze van onze intuïtie en onze creativiteit, en vindt vooral in de rechter hersenhelft plaats.
Talig denken is denken via een platte ketting van woorden en begrippen, geordend volgens een logische structuur. Het is de geaccepteerde vorm van wetenschappelijk redeneren, en vindt vooral in de linker hersenhelft plaats.
De talige school
Op veruit de meeste scholen wordt de stof sterk talig en sequentieel aangeboden. Voor extra intelligente beelddenkers met een sterk visueel-ruimtelijk denkvermogen kan dit leiden tot de structurele miskenning van hun intelligentie. Zij bereiken zelden of met grote moeite het hoger onderwijs en starten 'gedegradeerd' hun loopbaan. In de beroepspraktijk lopen ze dan tegen het probleem op dat ze op lage functies instromen en veel slimmer zijn dan bazen en collega's, die wel een (hogere) schoolopleiding hebben.
Beelddenken kan samen gaan met enige vorm van dyslexie of dyscalculie. Door hun snelheid van denken kunnen Xi-ers dit behoorlijk maskeren, zodat er dus ook niets aan wordt gedaan. Daardoor presteren ze gemiddeld en blijft de ontplooïng van hun talent steken. Als de dyslexie /dyscalculie eenmaal is ontdekt en te verhelpen blijkt, ontstaan er nieuwe perspectieven voor talentontwikkeling.
vond ik hier
Een blog
- "Mevrouw, ik wil het even hebben over het gedrag van uw zoon. Hij kan zich niet goed concentreren en ik wil graag een ADHD test laten afnemen. Verder valt het ons op dat zijn spelling en rekenen ernstig achterblijven. Hij kan nog geen klokkijken, maar vertelt hele verhalen over de ontwikkeling van een vlinder of de manier waarop schedel reconstructie plaatsvind. Hij heeft niet genoeg achterstand voor een dyslexie test maar vertoont wel wat kenmerken in die trant. Ons lijkt het maar het beste hem een jaartje over te laten doen, zodat hij het allemaal wat beter kan begrijpen."
Mijn eerste aanraking met het eenzijdige schoolse systeem en de problemen voor kinderen die op een andere manier leren. Na inmiddels een jaar vol discussies gesprekken en zoektochten naar hulp is er op school ook het een en ander gebeurd maar de verhalen van andere ouders trof me. Dezelfde verhalen, hetzelfde gevecht. Het bracht mij ertoe deze log op te zetten. Een log met persoonlijke ervaringen, ideeen, links, recenties, hulpmiddelen en alles wat ik verder nog tegenkom. Of u natuurlijk, want samen staan we sterk. Dus reageer gerust, of mail me een tip.
Laatste reacties